Bu ayet Hafs Mushafı sırasına göre baştan 6116, sondan 121. ayet; 96. sure ve bu surenin 10. ayetidir. Bu ayetin kelime sayisi 3, harf sayısı 10 ve toplam ebced değeri ise 909 olarak hesaplanmıştır.
9,10. Sen, namaz kıldığında kulu (bundan) engelleyeni gördün mü?[589]
Ebu Cehil, “Andolsun, eğer Muhammed’in namaz kıldığını görürsem onun boynunu ezeceğim” demiş ve bir gün bu dediğini yapmaya kalkışmıştı. Fakat Hz. Peygamberin yanına geldiğinde düşündüğünü gerçekleştiremeden titreyerek korkuyla kaçmıştı. Âyetler, bu olaya ve Hz. Peygamber’in ilâhî koruma altında olduğuna işaret etmektedir.
Müfessirlerin çoğunluğuna göre bu âyetler Hz. Peygamber’e hitap ederek onun ve müminlerin Kâbe önünde namaz kılmalarını engellemeye kalkışan Ebû Cehil’e karşı bir eleştiri ve uyarıdır. Ancak bunları genel anlamda bütün insanlık için bir uyarı olarak değerlendirmek daha uygun olur. Zira âyetlerin içeriği dikkate alındığında burada, belli tarihsel kişi ve olayların ötesine uzanılarak her dönemde görülen ve dinin sosyal hayatı iyilik, hak ve adalet ilkeleri yönünde şekillendirme işlevini engellemek isteyen bütün zorbaların eleştirildiği ve insanlığın onlara karşı uyarıldığı anlaşılmaktadır. 11-12. âyetler ise hem kendisi doğru yolda olan hem de başkalarına Allah’a saygılı olmayı ve sorumluluk şuuru içerisinde bulunmayı emreden bir kimsenin ibadetten veya dinin emirlerini yerine getirmekten engellenmesinin kesinlikle yanlış ve haksız olduğunu ifade eder.
9,10. [Salât] (ibadet) ederken bir kulu engelleyeni gördün mü!
Burada ibadete duran, ibadetle meşgul olanların hiçbir şekilde engellenmemesi gerektiğine dikkat çekilmektedir.
9,10. Allah'a yönelen bir kulu engelleyeni gördün mü?
Salla¹ ederken bir kulu!
1- Çağrıda bulunan. Salat sözcüğü, ilk bu ayette geçmektedir. Bu surenin, vahyedilen ilk sure olduğu dikkate alındığında, “salla” sözcüğüne namaz anlamı vermek önemli bir yanılgıdır. Bu yanılgı; bundan sonra da bu sözcüğe, geçtiği her yerde namaz anlamının verilmesine neden olmaktadır. Şirkten arınmış bir bilinçle Allah'a yönelmek, ibadete layık yegâne ilahın Allah olduğuna inanmak, dua, çağrıda bulunmak, namaz, rahmet, destek, dayanışma, Yahudi tapınağı, havra gibi anlamlara gelen “salat” sözcüğünün bu ayetteki karşılığı, çağrıda bulunmak, insanları İslam'a davete destek olmaktır.
Namaz kıldığı (ve her hususta dinine göre davrandığı) zaman, (mü’min) bir kulu (engellemeye çalışanı?)
Allah'ın bir kulunu namaz kıldığı zaman.
Dua ve niyazda bulunan, namaz kılan, bizi ilâh tanıyan, candan müslüman olarak bize bağlanan, saygılı bir kulu engelliyor!
Namaz kıldığı zaman bir kulu.
9,10. Gördün mü, namaz kıldığı zaman peygamberi yasaklayanı.
9, 10. Namaz kıldığı zaman bir kulu namazdan menedeni gürdün mü?
9,10. Bir kulu namaz kılmaktan alıkoyan kimseyi görmedin mi sen?
9-10. Allah'a yönelen bir kulu engelleyeni gördün mü?
9,10. Sen, namaz kılan kulu bundan menedeni gördün mü?
9, 10. Namaz kılarken bir kulu (Peygamber'i namazdan) menedeni gördün mü?
Bu âyetler, Peygamberimize namaz kılarken sataşan Ebu Cehil hakkında inmiştir. O ve benzerleri hakkında 11 ve 12. âyetteki şekilde buyurulmaktadır.
9,10. Namaz kıldığı zaman, bir kulu engelleyeni gördün mü?
Bir kulu namaz kıldığında
9,10. Bir kulu, namaz kılarken, men edecek (adam) gördün mü sen?
9,10. Bir kulu (peygamberi) namaz kılarken men' edeni gördün mü?
Bir kul namaz kıldığı zaman,
9, 10. Namaz kılarken bir kulu alıkoyanı [⁸] gördün mü?
[8] Men'eden Ebucehil, namaz kılan da Peygamberimiz aleyhissalâtü vesselâmdır.
Namaz kıldığı zaman bir kulu.
Bir düşünsene, Kâbe’de namaz kılmakta olan bir kulu, yani Peygamberi namazından engellemek isteyen Ebu Cehil adındaki kâfiri. Yine düşünsene, inancı doğrultusunda yaşamak isteyen insanları, bu kutsal haklarından mahrum bırakmaya çalışan Ebu Cehil benzerlerinin yaptıklarını.
9,1. Baksana! Şu Namaz kıldığı zaman, (Allah’ın) kulu’nu engelleyene...1
1 Müfessirlerin ittifakıyla buradaki namaz kılan kul, Peygamber Efendimiz, onu engelleyen de Ebû Cehil’dir. O, “Peygamberimizi namaz kılarken görürse boynunu çiğneyip, yüzünü sürteceğine” dâir putları üzerine yemin eder ve dediğini yapmak için, Efendimiz namaz kılarken yanına varır. Fakat aniden arkasına dönüp korkarak çekilir ve: “onunla benim aramda ateşten bir hendek ve bir takım kanatlar vardı.” der. Efendimiz de: “Eğer bana yaklaşsaydı melekler onu parçalardı” buyurur. (Ahmed, Müslim, Neseî)
[Allah'ın] bir kulu(nu) namazdan? 5
9, 10. Allah’a çağıranı engelleyen şu adamı görüyor musun? 2/114, 41/27
ibadete[5810] kalkan bir kula![5811]
[5810] Veya: “namaza”. Bir insanı meşgul ederek ibadetten alıkoymak da bu kapsama girer.
[5811] Burada namaza engel olmaktan amaç, dinin sosyal hayatta görünür kılınmasına engel olmaktır. Bununla amaçlanan sosyal hayatı Allah’tan koparmaktır. Allah’tan kopmuş bir sosyal hayat anlam ve ahlâktan da kopmuş olacaktır. Hangi çağda yaşanırsa yaşansın, bunun adı “Ebu Cehillik”tir.
Bir kulu namaz kıldığı vakit.
9, 10. Baksana şu namaz kılan, o mükemmel kulu engelleyen kimseye,
Namaz kılarken bir kulu (namazdan)?
Hz. peygamber (s.a.v.) namaz kılarken Ebûcehil ona engel olmak istemiş, fakat yanına varınca korkudan titreyerek dönüp kaçmıştır.
İbadet ederken, bir kula karşı koyanı?
9,10. Gördün mü namaz kılacak olan kulu bundan alıkoyanı?
Bir kulu namaz kılarken/dua ederken;
9-10. iy gördüñ mi anı kim yıġar bir ķulı ya'nį peyġamber’ı ķaçan namāz ķıldı?
Allāhuñ ḫāṣ ḳulını namāz ḳılduḳda.
Bir bəndəyə (sənə) namaz qıldığı vaxt?
A votary when he (turns) to pray?