Bu ayet Hafs Mushafı sırasına göre baştan
1918, sondan
4319. ayet;
16. sure ve
Nahl Suresinin
17. ayetidir.
Nahl Suresi 17. ayetinin kelime sayisi
7, harf sayısı
27 ve toplam ebced değeri ise
3280 olarak hesaplanmıştır.
Nahl Suresinin toplam ebced değeri
557686 olarak hesaplanmıştır. Ebced sayımlarında varsa ء Hemze harfi dahil olarak sayılmıştır.
افمن يخلق كمن لا يخلق افلا تذكرون
افمنيخلقكمنلايخلقافلاتذكرون
Efemen yaḣluku kemen lâ yaḣluk(u)(k) efelâ teżekkerûn(e)
Şu hâlde yaratan, yaratamayan gibi olur mu? Artık siz düşünmez misiniz?
Allah’ın varlığına, birliğine, yaratıcı kudretine, geniş lutuf ve merhametine işaret eden yukarıdaki âyetlerin muhatapları öncelikle Hz. Peygamber dönemindeki putperest Araplar olduğu için onların putları kastedilerek, “O halde yaratanla yaratmayan bir olur mu? Siz düşünmez misiniz?” buyurulmakta, böylece muhataplar bu bilgiler ışığında inançlarını akıl ve düşünce süzgecinden geçirmeye davet edilmektedir. Üstelik Allah’ın nimetleri burada hatırlatılanlardan ibaret de değildir; aksine O, insanlığa sayamayacakları kadar bol ve güzel nimetler vermiştir. 18. âyetin sonunda Allah’ın bağışlayıcılığının ve merhametinin özellikle hatırlatılması, hem bunların yukarıdaki maddî nimetler kadar önemli olduğu anlamını taşımakta hem de insanlar, eğer akıl ve düşüncelerini kullanarak yaratan Allah ile yaratmaktan âciz olan sözde tanrıların bir olmadığı gerçeğinin farkına varıp iman ederlerse o güne kadar sürdürdükleri yanlış inanç ve tutumları yüzünden ümitsizliğe kapılmalarına mahal bulunmadığına işaret edilmekte, Allah’ın af ve merhametine güvenmeleri istenmektedir. Bununla birlikte, eğer dıştan inanmış gibi görünmelerine rağmen içten eski yanlış inançlarını, müslümanlara karşı kötü niyetlerini, düşmanlık duygularını sürdürmeye kalkışırlarsa Allah’ın gizli açık her türlü hallerinden kesinlikle haberdar olduğunu da bilmeleri gerektiği uyarısında bulunulmaktadır.
18 ve 19. âyetlerde muhatabın müminler olduğu düşünülerek şöyle bir farklı yorum daha yapılmıştır: Ey Müminler! Allah’ın nimetleri sayılamayacak kadar çok olduğu için bunların hepsinin şükrünü yerine getirmeniz elbette mümkün değildir; ama siz içinizde Allah’a eksiksiz şükretme arzusu ve niyetini taşırsanız, bunu fiilen gerçekleştiremeseniz de Allah, dışa vurduğunuz şükrünüz gibi içinizde taşıdığınız bu iyi niyetinizi de bilmektedir, bunun da ecrini ihsan edecektir (İbn Atıyye, III, 385).
Yaratan, yaratamayan gibi olur mu (hiç)! (Hâlâ gerçekleri) hatırlamıyor musunuz?
Yaratan, yaratmayana hiç benzer mi? Düşünüp anlamaz mısınız?
O halde yaratan ile yaratmayan bir midir? Hala tezekkür¹ etmez misiniz?
(Her şeyi böyle yoktan) Yaratan, hiç(bir şey) yaratamayan gibi midir? Artık öğüt alıp-düşünmez misiniz?
Yaratan, yaratmayana benzer mi? Hala mı düşünmeyeceksiniz?
O halde bütün bunları yaratan Allah, hiç birşey yaratamayan, herhangi bir varlıkla bir olur mu? Hâlâ aklınızı başınıza toplamayacak mısınız?
O halde yaratan, hiç yaratmayan gibi mi olur? Hâlâ ibret alıp düşünmüyor musunuz?
Yaratan yaratmayan gibi midir? Hiç düşünmüyor musunuz?
Yaratan, hiç yaratmayan gibi midir? Artık öğüt alıp-düşünmez misiniz?
Hiç yaratan varlık, yaratmıyana benzer mi? Artık siz düşünmez misiniz?
İşte, yaratan ile yaratmayan bir olur mu? Neden düşünmüyorsunuz?
Yaratan, yaratmayan gibi midir? Öğüt almaz mısınız?
Hiç yaratan, yaratamayan gibi olur mu? Artık siz (hala aklınızı kullanarak) düşünmeyecek misiniz?
Hiçbir şey yaratamayan ve kendileri de yaratılmış olan ya da yaratılmışlar tarafında inşa edilen o putlar, bunca varlığı yoktan var eden Allah'a denk tutulur mu?
Hiç yaratan yaratamayana benzer mi? İbret almaz mısınız?
O halde, yaratan (Allah), yaratmayan (putlar) gibi olur mu? Hâla düşünmüyor musunuz?
Yaratan, yaratamıyan gibi olur mu? Düşünmez misiniz?
Hiç yaratan (Allah), yaratmayan (putlar) gibi olur mu? Artık siz düşünmez misiniz?
İmdi yaratan yaratamıyana benzer mi? Artık siz bir tezekkür etmez misiniz?
Yaratan (Allah), yaratmayan kişi gibi midir? Artık iyice düşünmeyecek misiniz?
Öyleyse (sizin için bu kadar ni'metleri yoktan) yaratan (Allah), (aslâ)yaratamayan (putlarınız ve sâdece var olanı keşfeden insanlar) gibi midir? Hâlâ ibret almaz mısınız?
Hiç yaratan ile yaratamayan bir olur mu? Düşünmüyor musunuz?
Yaratan yaratmayan gibi midir? Daha nasihat kabul etmez misiniz?
Yaratan, hiç yaratmayan gibi midir? Siz artık kendinize gelmez misiniz?
Hiç yaratan Allah ile yaratamayan herhangi bir varlık bir tutulabilir mi; hâla düşünüp öğüt almayacak mısınız? Hem nasıl nankörlük edebilirsiniz ki:
Yaratan kimse, yaratmaz kimse gibi midir?
Düşünüp öğüt almaz mısınız?
Yaratan (Allah) hiç yaratamayan (şeyler) gibi olur mu? (Ey kâfirler!) Siz hâlâ bunu idrak etmeyecek misiniz?
O HALDE, (düşünün, bütün bunları) yaratan (Allah), hiçbir şey yaratamayan herhangi bir [varlıkla] kıyaslanabilir mi? Hâlâ aklınızı başınıza toplamayacak mısınız?
Siz hiç düşünmez misiniz, bütün bunları yaratanla hiçbir şey yaratamayan bir olur mu? 7/191, 16/20, 22/73, 25/3, 31/11, 35/40, 46/4
BU DURUMDA, hiç yaratan yaratamayan gibi (olur) mu? Hâlâ (bu ezeli gerçeği) hatırlamayacak mısınız?
İmdi yaratır olan zât, yaratamaz kimse gibi midir? Artık iyice düşünmez misiniz?
Yaratan hiç yaratamayana benzer mi? Hâlâ aklınızı kullanmayacak mısınız?
Yaratan, yaratmayan gibi midir? Hiç düşünmüyor musunuz?
Hiçbir şey yaratamayan o putlar, bunca varlıkları yaratan Allah'a denk tutulur mu?
Hiç yaratan, yaratmayan gibi olur mu? Bilgilerinizi kullanmaz mısınız?
Yaratıcı, yaratamayan gibi midir? Hiç düşünmez misiniz?
Yaratan, yaratamayan gibi olur mu? Hiç düşünmez misiniz?
Yaratan, yaratmayana benzer mi? Hiç düşünmüyor musunuz?
pes ol kim yaradur anuñ gibi midür kim yaratmaz? ögütlenmez misiz?
Pes ol ma‘būd ki yaradur, yaratmaġan gibi midür? Niçün fikr eylemezsiz?
Heç yaradan (Allah) yaratmayana (bütlərə) bənzəyərmi?! Məgər düşünmürsünüz?! (Belə bir sadə, açıq-aydın həqiqəti xatırlayıb bütlərə ibadət etməyin səhv olduğunu anlamarsınız?!)
Is He then Who createth as him who createth not? Will ye not then remember?
Is then He Who creates like one that creates not? Will ye not receive admonition?(2041)*
2041 The Supreme Majesty of Allah having been set out in His favors of all kinds, it will be seen at once that the worship of any other than Allah is meaningless and ridiculous. Shall we not take the hint and understand?