Nûr Suresi 6. Ayet

Câhiliye devrinde olduğu gibi sonrasında da hâkim olan sosyal baskı ve namus anlayışı sebebiyle kocanın karısını, yalan yere zina ile suçlaması daha zordur, böyle bir suçlama yapılması halinde ise bunun gerçek olması ihtimali daha fazladır. Ayrıca karısının zina ettiğini iddia eden, bunu da ispat edemeyen bir erkeğe sopa vurup bırakmak problemi çözmez, bundan sonra aile hayatının düzenli yürümesi imkânsız hale gelir. Bu sebeple zina suçlaması kocadan gelirse farklı hüküm ve müeyyidelere ihtiyaç vardır, ilgili âyetler bu ihtiyaca cevap vermektedir. Ayrıca kazf suçu ile ilgili âyetler gelince birçok kimsenin zihninde sorular oluşmuş, bunu gelip Hz. Peygamber’e açmışlardır. Bu cümleden olarak Sa‘d b. Ubâde “Yâ Resûlellah, karımla bir erkeği yakaladığım zaman dört şahit bulacağım diye onları bırakır mıyım? Vallahi sorgusuz sualsiz kafasını uçururum!” demiş ve şu cevabı almıştır: “Sa‘d’ın kıskançlığı ve namusuna düşkünlüğü sizi şaşırtmasın, ben ondan daha kıskancım, Allah da benden daha kıskançtır” (Buhârî, “Nikâh”, 107; “Hudûd”, 40). Hilâl b. Ümeyye Peygamberimize gelerek Şerîk isimli birisi ile karısının zina ettiğini iddia etmiş, o da dört şahit getiremezse kendisine iftira cezası vereceğini bildirmişti. Hilâl, “Ey Allah’ın elçisi, bir kimse karısının üzerinde bir erkek görürse şahit arar mı?” diye savunma yapmışsa da Peygamberimiz, “Ya dört şahit veya sırtına sopa” diyerek ısrar etmişti. Hilâl doğru söylediğini ifade ederek işi Allah’a bıraktı, O’nun vahiy ile durumu aydınlatacağı ümidini dile getirdi, arkasından da mülâane (lânetleşme) âyeti diye anılan âyetler geldi (Ebû Dâvûd, “Talâk”, 27). Yalan ve iftirayı engellemek maksadıyla öngörülen mânevî müeyyidelere ek olarak lânetleşmenin camide yapılması uygun görülmüş, böylece alenîlik de sağlanmıştır. Aksini de câiz gören ictihadlar bulunmakla beraber mülâaneye, âyetteki sıraya göre önce erkek başlar, Allah’ı şahit tutarak, karısını açık ve seçik bir şekilde zina ederken gördüğünü dört defa söyler, beşincisinde “Eğer yalan söylüyorsam Allah’ın lâneti üzerime olsun” der. Sonra karısı dört kere, Allah’ı şahit tutarak kocasının yalan söylediğini ifade eder, beşincisinde “Eğer o doğru söylüyorsa Allah’ın gazabına uğrayayım” der. Hâkim ve dinleyici topluluk huzurunda bu yeminleşme yapılınca bazı müctehidlere göre evlilik bağı da çözülmüş olur. Bazı ictihadlara göre ise tarafları hâkim karar vererek ayırır, evliliği sona erdirir. Mülâane yoluyla ayrılmış bulunan çiftin tekrar evliliğe dönmelerinin câiz olup olmadığı konusunda da farklı ictihadlar vardır.

6-9.Buhari`nin Abdullah bin Abbas (r.a.)`tan rivayet ettiğine göre Hilal bin Umeyye, Resulullah (a.s.)`a gelerek kendi hanımının zina ettiğini ileri sürdü. Resulullah (a.s.) ona: "Ya delil getirirsin yahut senin sırtına had cezası (yani iftira suçuna karşı uygulanan seksen değnek cezası) uygulanır" diye buyurdu. Hilal: "Ey Resulullah (a.s.)! Birimiz hanımının yanından bir erkeğin çıktığını gördüğünde delil araması gerekir mi?" diye sordu. Resulullah (a.s.) yine: "Ya delil getirirsin yahut senin sırtına had cezası uygulanır" demeye devam etti. Bunun üzerine Hilal: "Seni hak üzere gönderene yemin ederim ki ben doğru söylüyorum ve Allah benim sırtımı had cezasından kurtaracak şeyi mutlaka gönderecektir" dedi. Ardından Yüce Allah bu ayeti kerimeleri indirdi.Ahmed bin Hanbel bu rivayeti daha uzun ve teferruatlı bir şekilde nakletmiştir.Buhari, Müslim ve daha başkalarının Sehl bin Sa`d`dan rivayet ettiklerine göre de, Uveymir, Asım bin Adiy`den Resulullah (a.s.)`a: "Bir kimsenin hanımıyla birlikte yabancı bir adam gördüğünde onu öldürmesi durumunda ondan dolayı kendisinin öldüreleceği mi, yoksa ne yapılacağı" hakkında soru sormasını istedi. Asım Resulullah (a.s.)`a bunu sorunca Resulullah (a.s.) soruyu soranı azarladı. Daha sonra Uveymir ona ne yaptığını sorunca, Resulullah (a.s.)`ın soruyu soranı azarladığını bildirdi. Daha sonra Uveymir kendisi giderek Resulullah (a.s.)`a soruyu sordu. Resulullah (a.s.) da: "Sen ve eşin hakkında hüküm indirildi" diye buyurdu.İbnu Hacer`in söylediğine göre ilim adamları üzerinde durduğumuz ayeti kerimelerin yukarıda anlatılan olaylardan hangisi hakkında indirildiği konusunda farklı görüşler ileri sürmüşlerdir. Bazı ilim adamlarına göre ayeti kerimeler Hilal bin Umeyye (r.a.) hakkında indirilmiş, Uveymir (r.a.)`in gelip konuyla ilgili soru sorması da aynı zamana denk gelmiştir. Bu konuda daha başka olaylardan da söz edilmiştir. İbnu Hacer de ayeti kerimelerin birden fazla iniş sebebinin olabileceğine dikkat çekmiştir.  

2960 The case of married persons is different from that of outsiders. If one of them accuses the other of unchastity, the accusation partly reflects on the accuser as well. Moreover, the link which unites married people even where differences supervene, is sure to act as a steadying influence against the concoction of false charges of unchastity particularly where divorce is allowed (as in Islam) for reasons other than unchastity. Suppose a husband catches a wife in adultery. In the nature of things four witnesses-or even one outside witness-would be impossible. Yet after such an experience it is against human nature that he can live a normal married life. The matter is then left to the honour of the two spouses. If the husband can solemnly swear four times to the fact, and in addition invoke a curse on himself if he lies, that is prima facie evidence of the wife's guilt. But if the wife swears similarly four times and similarly invokes a curse on herself, she is in law acquitted of the guilt. If she does not take this step, the charge is held proved and the punishment follows. In either case the marriage is dissolved, as it is against human nature that the parties can live together happily after such an incident. (Cf. nn. 523-526).