

Ahmed Davudoğlu açıklaması: Bu hadîsi Buhâri ile Nesâî «Hacc» bahsinde tahrîc. etmişlerdir. Resûlullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem), Hz. Ebû Mûsâ'yi Yemen'e hicretin onuncu yılında veda haccından evvel göndermişti. Ebû Bürde (Radiyallahu anh)'dan rivayet olunduğuna göre Resulullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem), Ebû Mûsâ iîe Muâz, b. Cebel (Radiyallahu anh)'i Yemen'in birer vilâyetine göndermişti. Zâten o zaman Yemen iki vilâyetten ibaretti. Bathâ'dan murâd: El-Muhassab denilen yerdir. Esâs itibariyle bu kelime: Sel vâdîsi, mânâsına gelir. Bâzıları Hz. Ebû Müsâ'nın yanına uğradığı kadının, kardeşlerinden birinin zevcesi olduğunu söylemişlerse de doğru değildir. Çünkü kardeş kana mahrem değildir. Onun için Kirmani: «Bu söz, kadının Ebû Mûsâ'ya mahrem olduğuna hamledilir.» demiştir. Doğrusu da budur. Ve kardeşlerinden birinin kızı olduğuna hamledilir. Anlaşılıyor ki, Hz. Ebû Mûsâ temettü' haccına fetva vermiş, Ömer (Radiyallahu mh) ise âyet-i kerîmeyle istidlal ederek, haccın Umreye tebdil edilmesini kabul etmemiştir. «Allah için hacc ile Umreyi tamamlayın!» [ Bakara 196 ]âyet-i kerîmesinin mânâsı : «Bunlara niyet ederseniz, bütün fiillerini tamamlayın!» demektir. Hz. Alî ile İbni Abbâs (Radiyallahu anh)'dan ve keza Saîd b; Gütheyir ile Tâvâs'dan rivayet edildiğine göre bu âyetten murâd: Bir kimsenin evindeyken niyet etmesidir. Hz. Ömer'in: «Tamamdan murâd: Hacc ile Umreyi ayrı ayrı yapmak ve Umreyi hacc aylarından başka zamana bırakmaktır.» dediği rivayet olunur.

Zincir sözün kaynağından musannife doğru sıralanmıştır: 1 = sözü söyleyen/ilk aktaran, sonrakiler onu sırayla nakledenler, en altta eseri derleyen Müslim. Râviye tıklayınca aynı râvinin geçtiği tüm hadisler listelenir; parantezdeki sayı râvinin sitedeki hadis kitaplarında geçtiği hadis sayısıdır.