

Ahmed Davudoğlu açıklaması: Dul kadının nefsi için velisinden daha haklı olması imam A'zam'la Dâvud-ı Zâhiri'ye göre her hususa şâmildir. Akid'ler ve sâir hukuk buna dahildir. Fakat bu ibarenin rızaya mahsus olması da muhtemeldir. Bu takdirde cümlenin mânâsı: «Nikâh'a rıza göstermek hususunda dul kadın velisinden daha ziyâde hak sahibidir. iznini söylemek suretiyle ifade eder.» demek olur. «Kızdan nikâh hususunda emir alınır» cümlesinin mânâsı hakkında ulema ihtilâf etmişlerdir. ibni Ebî Leylâ, imam Şafiî, imam Ahmed, ishâk ve başkalarına göre kızdan izin istemek lâzımdır. Yalnız veli babası veya dedesi ise izin istemek mendup, bunlardan başka biri ise vâcibdir. Baba ile dede kızdan izin almadan nikâhını kıyabilirler. Çünkü onlar bu hususta kemali şefkat sahibidir. Sâir velilerin izin almadan nikâh kıymaları sahîh değildir. Evzâî, imam Âzam ve diğer Küfe ulemâsına göre âkil baliğ olan har kızdan nikâh için izin istemek vâcibdir. Mâlikîler'den bazıları : «Nikâh teklifi karşısında susmanın izin sayılacağını kıza önceden bildirmek şarttır» demişlerdir. Fakat ekseriyetle Mâliki ulemâsı bunun müstehab olduğuna ittifak etmişlerdir. Nikâhda velinin şart olup olmama meselesi dahi ihtilaflıdır. imam Mâlik ile Şafiî bunun şart olduğuna kaaildirler. Onlara göre velisiz nikâh sahih değildir. Hanefîler 'den imam Âzam ile imam Ebu Yusuf 'a göre âkîl baliğ ve hür olan bir kadının nikâhı için veli şart değildir. Kadının rızası kâfidir. Bu babda kadının dul veya bakire olması hükmen müsavidir. Mamafih imam Ebu Yusuf 'dan bir rivayete göre veli şarttır. imam Muhammad velisiz kıyılan nikâhın velinin rızasına mevkufen caiz olduğuna kaaildir. Ebu Sevr'e göre kadın velisinin izni ile kendini nikâh edebilir. Fakat velinin izni yoksa nikâh caiz değildir. Dâvud-u Zahirî: «Bakirenin nikâhında veli şart. dul kadının nikâhında şart değildir.» demiştir. Fakat ulemâ Dâvud'un bu sözde tenakuza düştüğünü söylerler. Çünkü onun sözü ihtilaflı bir meselede yeni bir kavil sayılır. Halbuki Dâvud'un mezhebine göre ihtilaflı meselede ortaya yeni bir kavil çıkarmak caiz değildir. Resulullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem)'in bakire hakkında: «Onun izni susmasıdır» buyurması Nevevi'ye göre her bakire ile her veliye amin ve şâmildir. Bakirenin mutlak surette susması kâfidir. Nevevî «Sahîh olan budur» diyor. Hanefîler'le Şâfiîler'den bazılarına göre bakireden izin isteyen veya baba veya dede olursa sükut kâfi, başkaları izin isterse rızasını behâmehal sözle ifade etmesi gerekir. Çünkü kız babası ile dedesinden daha ziyade utanır. Dul kadının sözle izin vermesi icab eder. Bu babta ulemâ müttefiktir.

Zincir sözün kaynağından musannife doğru sıralanmıştır: 1 = sözü söyleyen/ilk aktaran, sonrakiler onu sırayla nakledenler, en altta eseri derleyen Müslim. Râviye tıklayınca aynı râvinin geçtiği tüm hadisler listelenir; parantezdeki sayı râvinin sitedeki hadis kitaplarında geçtiği hadis sayısıdır.