

Ahmed Davudoğlu açıklaması: Bu hadis Hz. Adiy b. Hatim ile Beni Tayyi' kabilesinin faziletlerine delildir. Hz. Adiy Arabların meşhur cömerdi Hâtem-i Tâi'nin torunlarındandır. Hicretin dokuzuncu veya onuncu senesinde müslüman olmuştur. Evvelce hıristiyanmış. Birçok müslümanların irtidat ettiği hengâmede müslümanlığı muhafaza etmiş ve kavminin zekâtını getirerek Hz. Ebû Bekr'e teslim etmiştir, Irak'in fethinde bulunmuş, sonra Küfe'ye yerleşmiştir. Sıffın harbinde Hz. Ali tarafında bulunmuş, bir rivayete göre yüzyirmi, diğer bir rivayete göre yüzseksen sene yaşamıştır. «Ben müslüman olalı abdestsiz bir namaz vakti geçirmemişimdir.» dediği rivayet olunur. Şa'bi'nin rivayetine göre Hz. Adiy şunları söylemiştir: «Ömer'in karşısına çıktım ve : — Beni tanıyor musun? diye sordum. __ Evet! Onlar küfrettikleri zaman, sen iman ettin. Onlar inkâr etti, sen bilgi gösterdin. Onlar gadrettiklerinde, sen vefakârlık ettin. Onlar geri gittiklerinde, sen beri geldin. Hiç şüphe yok ki, Resûlullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem)'in ashabının yüzlerini ağartan sadaka, Tayyi' kabilesinin sadakasıdır, dedi.» Yüzünü ağartmak tâbiri sevindirmekten kinayedir. Bunun zıddı yüzünü kara etmektir ki; o da mahzun etmekten kinayedir.

Zincir sözün kaynağından musannife doğru sıralanmıştır: 1 = sözü söyleyen/ilk aktaran, sonrakiler onu sırayla nakledenler, en altta eseri derleyen Müslim. Râviye tıklayınca aynı râvinin geçtiği tüm hadisler listelenir; parantezdeki sayı râvinin sitedeki hadis kitaplarında geçtiği hadis sayısıdır.