Ebû Yahyâ · Tâbiî, niyet hadisinin Ömer'den râvisi
Alkame b. Vakkâs b. Mihsan…
Alkame b. Vakkâs b. Mihsan el-Leysî, Kinâne kabilesinin Leys b. Bekir koluna mensuptur ve Ebû Yahyâ künyesiyle de anılır. Vâkıdî'nin kaydına göre Hz. Peygamber zamanında doğmuştur; bazı kaynaklar onu sahâbîler arasında da zikreder. Bununla birlikte genellikle Medine'nin büyük tâbiîlerinden sayılır. Medine'de yaşamış, İbn Sa'd'ın belirttiğine göre orada mülk sahibi olmuştur.
Babası Vakkâs'ın yanı sıra Hz. Ömer, Hz. Âişe, Abdullah b. Ömer, Muâviye, Amr b. Âs ve Bilâl b. Hâris el-Müzenî'den rivayette bulundu. En meşhur rivayeti, Hz. Ömer'i minberde dinleyerek naklettiği 'Ameller ancak niyetlere göredir' hadisidir. Sahîh-i Buhârî bu hadisle açılır; hadisi Hz. Ömer'den nakleden tek râvi Alkame'dir.
Kendisinden oğulları Abdullah ve Amr, Zührî, İbn Ebû Müleyke, Muhammed b. İbrâhîm et-Teymî ve Amr b. Yahyâ el-Mâzinî hadis aldı. Nesâî onu güvenilir saymış, rivayetleri Kütüb-i Sitte'de yer almıştır; İbn Sa'd ise az hadis rivayet ettiğini belirtir. Abdülmelik b. Mervân'ın hilâfeti döneminde (h. 65-86 / m. 685-705) Medine'de vefat etti.
Râvi adları senedden otomatik ayrıştırılmış; kimlik ve hayat bilgileri ricâl kaynaklarından (Itqan râvi profilleri, muslimscholars.info) eşleştirilerek eklenmiştir.