Kasas Suresi 77. Ayet

Tefsirlerde Karun, Hz. Mûsâ’nın amcasının oğlu ve Firavun’un yüksek seviyede bir görevlisi olarak tanıtılmakta, İsrâiloğulları’na karşı zalimlik ve taşkınlık ettiği rivayet edilmektedir. Hz. Mûsâ’ya önce iman etmiş, fakat daha sonra hırsı ve kıskançlığı yüzünden ona karşı çıkmıştır. Rivayete göre İsrâiloğulları içinde dinî mâlûmatı en geniş olan kimseydi. İlmi ve servetiyle övünür, soydaşlarına karşı büyüklük taslardı. Ne var ki inançsızlığı, kibir ve gururu yüzünden helâk olup gitmiştir (Taberî, XX, 105-106; Şevkânî, IV, 179; İbn Âşûr, XX, 175; Karun’un topluma karşı baskıcı tutumu hakkında ayrıca bk. Ankebût 29:39-40). “Ekip” diye çevirdiğimiz usbe kelimesi, on yahut daha çok (kırka kadar) kişiden oluşan, birbirine sıkı sıkıya bağlı güçlü bir cemaat” anlamına gelmektedir (İbn Âşûr, XII, 222). Burada kinaye yoluyla Karun’un servetinin çokluğu ifade edilmektedir. 77. âyetteki öğüt, Allah’a ve peygamberine iman ederek aydınlanmış müminlerin öğüdüdür. Dünyadan nasibin unutulmaması iki şekilde anlaşılabilir: a) Asıl amaç âhiret yurdunu kazanmaktır, ancak dünya nimetlerinden de meşru şekilde yararlanmak gerekir. b) Bağlama daha uygun olan açıklama ise şöyledir: Dünya hayatı, ebedî âlemdeki hayata göre çok kısadır; kul bunu unutup dünya ebedî imiş gibi kendini ona vermemeli, dünyasını âhireti için değerlendirmelidir.

Bu buyruk hem dünyadaki nimetler için çalışmayı, hem de ahiret hayatı için dünyada yapılması istenen görevleri yapmayı, fedakârlıklarda bulunmayı içermektedir.  

 Karun gibi hazineler sahibi birinin şahsında yapılan bir öğütte dahi, Kur’an’ın, «Dünyadan da nasibini unutma» tavsiyesinde bulunması, İslâm’ın dünyaya ait çalışmaya ne kadar önem verdiğini gösteren bir nükte taşımaktadır. Bununla birlikte Kur’an, daha sonraki âyetlerde, büsbütün dünyaya dalmanın getireceği felâketleri de canlı bir şekilde gözler önüne sererek, dünya ve ahireti dengeleyen mutedil bir yol tutulmasını tavsiye etmektedir.  

[4] Yani malını Allah yolunda sarfet.  

1 Âyetin bu bölümü; “Allah’ın sana verdiği (bu servet) içerisinde âhiret yurdunu ara ve dünyadan da nasibini unutma!” şeklinde de tercüme edilebilir. Dünyadan nasibi; bazıları helâl dünya rızkı ve meşru dünya zevki şeklinde anlamışlarsa da bu pek doğru değildir. Asıl dünya nasibi; âhiret için vermek ve âhirete kalacak işlerdir. Aslında dünya nasiplerinin sonuncusu ve bizimle gideni sadece bir kefendir. Bunun da asla unutulmaması gerekir. Bu konuda “hiç ölmeyecekmiş gibi dünya, yarın ölecekmiş gibi âhiret için çalış” sözü, hadis değil İbnu Ömer’e aittir. (Kurtubî)  

(11) Söz konusu olan “dünyadaki nasip” değil, “dünyadan nasip”tir. Bununla, âhirete buradan götürülecek olan nasip kastedilmektedir. Çünkü âhiret bu dünyada kazanılacak, buradan gittikten sonra bir daha ele böyle bir fırsat geçmeyecektir. Yoksa, Karun gibi nimetler içinde yüzen birisine böyle dünya hayatından nasiplenmesi için öğüt vermenin hiçbir anlamı yoktur. Hattâ insanların en dindarı bile bu konuda bir tavsiyeye muhtaç değildir. Mutlaka dünyadaki bir nasipten söz edilecekse, o da, bu âyetin tefsirinde Elmalılı’nın dediği gibi, bir kefenden ibarettir; onu da kimse burada unutup gitmez.