Bu ayet Hafs Mushafı sırasına göre baştan 5560, sondan 677. ayet; 75. sure ve Kıyamet Suresinin 9. ayetidir. Kıyamet Suresi 9. ayetinin kelime sayisi 3, harf sayısı 15 ve toplam ebced değeri ise 927 olarak hesaplanmıştır. Kıyamet Suresinin toplam ebced değeri 49071 olarak hesaplanmıştır. Ebced sayımlarında varsa ء Hemze harfi dahil olarak sayılmıştır.
ayette inkârcılar “Kıyamet günü ne zamanmış?” şeklindeki sorularında ciddi olmadıkları için verilen cevapta kıyamet gününün zamanına ilişkin açıklama yapmak yerine oldukça kısa fakat son derece edebî ve etkileyici ifadelerle o gün meydana gelecek olaylar anlatılarak muhatapların uyarılması amaçlanmıştır. Çünkü insan için hayatî önem taşıyan şey, kıyametin ne zaman kopacağını bilmek değil, onun kopmasıyla başına nelerin gelebileceğini iyice anlayıp ebedî hayata gerektiği şekilde hazırlanmaktır. 7. âyette geçen “göz dehşetle açıldığı” şeklindeki ifade mecazî bir anlatım olup ansızın meydana gelecek olan kıyamet gününün şiddetinden dolayı insanın içine düşeceği şaşkınlık, korku, dehşet gibi psikolojik hallere işaret eder (Şevkânî, V, 388). Müfessirler kıyamet sırasında ayın tutulması olayını, normal zamandaki ay tutulmasının da ötesinde, “ayın ışığının veya kendisinin tamamen yok olması” (Râzî, XXX, 220; Zemahşerî, IV, 191) yahut “ayın parlaklığını kaybedip sönükleşmesi, ışığın cılızlaşması” şeklinde tefsir etmişlerdir (Elmalılı, VIII, 5477). “Güneşle ayın birleştirilmesini, “her ikisinin de ışığının giderilmesi” veya “güneş kursu ile ay kursunun birleşerek tek kütle haline gelmesi, bir araya getirilmesi” şeklinde yorumlamışlar ve “güneş dürüldüğü zaman” (Tekvîr, 81:1) meâlindeki âyeti de buna delil getirmişlerdir. Bu dehşet verici manzaralar karşısında insanın kaçacak yer aramasının sebebi ya Allah’ın huzuruna çıkmaktan utanması veya cehennemde yanmaktan korkmasıdır (Şevkânî, V, 389).
Mehmet Okuyan
7,8,9,10. İşte göz(ler kamaşıp) şimşek çaktığı, ay karardığı, güneş ve ay bir araya getirildiği zaman, işte o gün (inkârcı) insan “(Acaba) nereye kaçmalı(yım)?” diyecektir.
7,8,9,10. Ama gözlerin kamaştığı,1 ayın karardığı, güneşin ve ayın bir araya toplandığı zaman var ya! İşte o gün, o insan: “Kaçacak bir delik yok mu?” der.
1 Berk-i Basar: “gözün şimşek çakması”, insanın ansızın tepesinde çakan şimşekten maruz kaldığı dehşet ve şiddet halinden mecaz olarak, ansızın başına gelen hadisenin şiddetli elem ve ıstırabıyla dehşet ve hayret içinde duyulan keskin bakışı demektir.
Mustafa İslamoğlu Kıyamet Suresi 9. Ayet Açıklaması
[5449] Veya: “Toplanacak”. Krş: “Başlangıçta o ikisi bir idi; ama Biz onu ayırdık” (21:30 ve ayrıca 21:104). Bu âyetteki “o ikisi” ile gök ve yer kastedilmiş olsa da, Ay’ın yere tâbi olduğu unutulmamalıdır.
Süleymaniye Vakfı Kıyamet Suresi 9. Ayet Açıklaması
[*] O gün Güneş dürülmüş olacağı için (Tekvir 81:1) "Yer, Rabbinin ışığıyla aydınlanacak, Kitap ortaya konacak, nebiler ve tanıklar getirilecektir. Aralarında doğru bir yargılama olacak, kimseye haksızlık yapılmayacaktır." (Zümer 39:69)
