Sahîh-i Buhârî 2616. Hadis

Buhari, müşriklerden hediye almanın caiz olduğunu ve olmadığını gösteren birkaç hadis zikretti. Taberi bu hadisleri "Hz. Nebi'in, kendisine özel hediyeleri reddettiği, Müslümanların geneline verilen hediyeleri ise kabul ettiği" şeklinde uzlaştırmıştır. Ancak hadislerin bu şekilde uzlaştırılması eleştiriye açıktır. Çünkü bunun caiz olduğunu gösteren hadisler içinde Hz. Nebi'in zatına özel hediyelerin verildiği hadisler de vardır.

Taberi dışındaki alimler ise bu hadisleri şöyle uzlaştırmıştır: Hz. Nebi, hediye vererek yaltaklanan ve hediyesinden fayda uman kişilerin hediyesini kabul etmemiştir. İslam'a ısınacağını ve Müslümanlara yaklaşacağını umduğu kişilerin hediyesini ise kabul etmiştir. Bu uzlaştırma yolu, öncekinden daha güçlüdür. Bir diğer görüşe göre, Hz. Nebi Sallallahu Aleyhi ve Sellem Ehl-i kitabın (Yahudi ve Hıristiyanların) hediyelerini kabul etmiş, putperestlerin verdikleri hediyeleri ise geri çevirmiştir.

Bir diğer görüşe göre ise, Hz. Nebi dışındaki Müslüman yöneticilerin Müslüman olmayanlardan hediye alması caiz olmaz. Bu Hz. Nebi'e özel fiillerdendir (hasais). Bazı alimler ise bunun tam tersini söylemişlerdir. Son üç görüş zayıftır. Çünkü nesih ve tahsis, ihtimale dayalı olarak sabit olmaz. "Hepimiz doyuncaya kadar yedik": Yüz otuz kişi, iki kabın etrafına toplanarak birlikte yemiş olabilirler. Bu durumda iki kap yüz otuz kişinin uzattığı ellerin hepsini alabildiği için bu, Hz. Nebi'in diğer mucizesi olur. Ya da birlikte değil, ayrı gruplar halinde yemişler ve kaplardaki yiyecek miktarı onların hepsine yetmiştir.

Bu hadis, müşriğin hediyesinin kabul edilmesinin caiz olduğunu gösterir. Çünkü Hz. Nebi Sallallahu Aleyhi ve Sellem ona "satıyor musun, hediye mi ediyorsun" diye sormuştur. Yine bu hadis, Hz. Nebi'in Ehl-i kitabın hediyesini değil; müşriklerin hediyesini geri çevirdiği görüşünün yanlışlığını gösterir. Çünkü o bedevi müşrikti. Yine bu hadis, zorunluluk halinde yardımlaşmak gerektiğini ve topluca yemek yemenin bereketli olduğunu gösterir.

Yine bu hadis, bir haber veren kişinin verdiği haber doğru olsa bile haberini pekiştirrnek için yemin etmesinin caiz olduğunu gösterir. Ayrıca bu olay Hz. Nebi'in apaçık bir mucizesidir. Çünkü az bir miktar buğday ve bir koyunun eti çoğalarak yüz otuz kişilik bir topluluğa yetmiş ve artmıştır.