Alkame b. Kays Râvi

Doğum: h. 10 · Vefat: h. 62
Alkame b. Kays b. Abdullah b. Mâlik b. Alkame b. Selâmân…
Künye
Ebû
Nisbe
en-Nehaî, el-Kûfî
Tabaka
2. tabaka
Şehir
Merv, Kûfe
Vefat kaydı
h. 61 (bazı kaynaklarda 62, 65, 72, 73, 63)
Cerh-ta'dîl
sika sebt

Ebû Şibl Alkame b. Kays en-Nehaî, aslen Yemenli olup İslâm döneminde Kûfe'ye yerleşen Nehaʻ kabilesine mensup büyük bir tâbiîdir. Künyesini hocası Abdullah b. Mes'ûd'un verdiği nakledilir. Esved b. Yezîd'in amcasıdır; Kûfe fıkhının önde gelen ismi İbrâhim en-Nehaî de onun akrabası ve öğrencisidir.

İlmini esas olarak Abdullah b. Mes'ûd'dan aldı; ayrıca Hz. Ömer, Hz. Osman, Hz. Ali, Hz. Âişe ve Selmân-ı Fârisî gibi sahâbîlerden rivayette bulundu. İbrâhim en-Nehaî, Şa'bî ve Yahyâ b. Vessâb ondan ilim alanlar arasındadır. İbn Mes'ûd'dan başlayıp İbrâhim en-Nehaî ve Hammâd b. Ebû Süleyman aracılığıyla Ebû Hanîfe'ye uzanan fıkıh silsilesinin önemli halkalarından biridir. Güzel Kur'an okuyuşuyla tanınır, Kur'an'ı beş günde bir hatmettiği anlatılır. Tavır ve hâliyle İbn Mes'ûd'a en çok benzeyen kişi olarak anıldığı da rivayet edilir.

Horasan'daki cihad harekâtına katıldı; Hz. Ali'nin saflarında Sıffîn Savaşı'nda (h. 37 / m. 657) yaralandı, Nehrevan'da (h. 38 / m. 658) Hâricîlere karşı savaştı. H. 62 / m. 682 yılında Kûfe'de vefat etti; h. 61, 63, 65 ve 72 gibi farklı tarihler de nakledilir.

Babası Qays bin 'Abdullah bin Malik. Kardeşleri: Mulayka bint Qays. Yaşadığı yerler: Hijaz, al-Kufa. Doğum yeri: Hijaz. Vefat yeri: Kufa.

Râvi adları senedden otomatik ayrıştırılmış, kimlik ve hayat bilgileri ricâl kaynaklarından (Itqan râvi profilleri, muslimscholars.info) eşleştirilerek eklenmiştir; eşleşmeyen yazımlar ayrı kayıt olarak kalabilir.

1 hadis
Alkame İbn Kays en-Nehaî şöyle demiştir: Abdullah İbn Mes'ud (r.a.) ile birlikte yürüyordum. Bu sırada şöyle dedi: "Resulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem, kendisi ile beraber bulunduğumuz bir sırada şöyle buyurdu: "Evlenmeye gücü yeten ve imkanı olan kimse hemen evlensin. Çünkü gözü ve namusu (haramdan) korumada evlilik en etkili yoldur. Evlenmeye gücü yetmeyenler ise oruç tutsunlar. Çünkü oruç kişinin şehvetini kırar." Tekrar: 5065, 5066
Rivayet zinciri: Buhârî Abdân b. Muhammed Ebû Hamze Süleymân A'meş İbrâhîm Alkame b. Kays