Sahîh-i Buhârî 2621. Hadis

Buhari, bu konuda delilleri güçlü bulduğu için "kişinin yaptığı bağıştan dönmesi helalolmaz" diye kesin ifade kullanmıştır. "Yaptığı bağıştan dönen kişi, kustuğunu yiyen köpek gibidir": Katade, "Kusmuk yemeyi ancak haram olarak biliyorum" demiştir. "Bizim kötü sıfatımız olmaz": Yani "Ey inananlar! Bizim, hayvanların en düşüğünün en kötü haline benzeyen kötü bir nitelik taşımamız yakışmaz." Allah Teala, "Kötü sıfat, ahirete inanmayanlar içindir. En yüce sıfatlar ise Allah'a aittir" buyurmuştur. Hz. Nebi'in bu ifadesi, caydırıcılık ve haramlığa delil almada, "Yaptığınız bağıştan dönmeyin" gibi bir söz söylemesinden çok daha etkilidir.

Alimlerin geneli, babanın oğluna yaptığı bağış hariç, bağışlanan kişi tarafından teslim alındıktan sonra bağıştan dönmenin haram olduğu görüşündedir. Bu hadis ile daha önce geçen Numan hadisini uzlaştırmak için babanın oğluna yaptığı bağışı genel hükümden istisna etmişlerdir. Görünen o ki, Hz. Ömer at’ı o kişinin mülkiyetine vermiştir. Çünkü yalnızca cihadda kullanması için vermiş (yani vakfetmiş) olsaydı atın satılması caiz olmazdı.

Hadisteki "ata yazık etti" ifadesi, bakımını gerektiği gibi yapmadı, anlamındadır. Bu hadiste "satın almak", sadakadan dönmek olarak nitelenmiştir. Çünkü bu gibi durumlarda satıcılar genellikle müsamahalı davranırlar (yani değerinden daha aşağı bir bedelle satarlar). Bundan dolayı müsamahalı davranılan miktar için "sadakadan dönme" ifadesi kullanılmıştır.

Bağışlanan malın satın alınması durumunda alimlerin geneli hadisteki bu yasağı, tenzihen mekruh olarak anlamışlardır. Bazı alimler ise bunun haram olduğu görüşündedir. Kurtubı ve diğer bazı alimler "Zahir olan, bunun haram olduğudur" demişlerdir.