Bakara Suresi 223. Ayet

“Kadınlarınız sizin ekeneğinizdir” cümlesi hem cinsel ilişkinin şekilleri konusundaki hükmün gerekçesidir hem de üreme hadisesinde kadının rolüyle ilgili bir benzetmedir. Doğum yoluyla üreme, insanlığın devamı için Allah Teâlâ’nın koyduğu bir kanundur. İslâm’a göre bunun meşruiyeti (helâl, hukuk ve ahlâka göre geçerli, makbul olması), anne-babanın evlilik içinde birleşmesine bağlanmıştır. Bilindiği üzere rahimdeki çocuğun (cenin) ilk aşaması, erkeğin spermi ile kadının yumurtasının birleşmesidir. Bu birleşmede sperm tohuma, kadının yumurtası ve rahimi de ekeneğe ve tarlaya benzetilmiştir. Cinsî birleşmenin yolu ve şekli konusunda insanlık âleminin farklı anlayış, tutum ve uygulamaları vardır. İslâm’a göre meşrû cinsel ilişki, birbiriyle evli bulunan bir kadınla bir erkek arasında olacak (kadın kadına ve erkek erkeğe olamaz); birleşme kadının üreme organından yapılacaktır. Sapık cinsel ilişki (arkadan, anal seks) câiz değildir. İlk dönemde bazı fıkıhçıların yanlış anlamaları tashih edilmiş ve bu konuda da ittifak hâsıl olmuştur (ilgili hadisleri tenkit ve tahlilleriyle görmek için bk. İbn Kesîr, I, 380-389). Hayız ve lohusalık durumlarında olmayan zevce ile bu sınırlar içinde yapılan cinsel ilişki câizdir, şekil (pozisyon) konusunda bir sınırlama yoktur. “... Hangi taraftan isterseniz oradan varın” cümlesi, cinsî temasın yoluyla değil (çünkü bu tektir ve bellidir) şekliyle (pozisyonlar) ilgilidir. Yahudiler “Kadının üreme organına arka taraftan yaklaşılırsa doğacak çocuk şaşı olur” gibi bâtıl inançlara sahip idiler; âyet bu gibi hurafeleri reddetmektedir (Buhârî, “Tefsîr”, 2:39). “Tohum” ve “tarla” benzetmesi de cinsel ilişkinin nereden yapılacağına ışık tutmaktadır. Çünkü birleşmenin ürünü olan çocuğu alabilmek için tohum, ürün mahalli olan tarlaya atılır. Her iki âyetteki “hangi şekilde”, “hangi taraftan” kayıtları hadislerde “Kadının üreme organından olmak şartıyla hangi şekilde olursa olsun” diye açıklanmıştır (Müsned, I, 268; Dârimî, “Vudû’”, 113-114; İbn Mâce, “Nikâh”, 29). Ca‘ferî-Şiîler’in kadınla, anal seks yapmayı câiz gördükleri söylentisi yaygınsa da muteber kitaplarına bakıldığında bunu câiz görmedikleri ve en azından tahrîmen mekruh saydıkları anlaşılmaktadır (Tabâtabâî, I, 228). “Kendiniz için önceden hazırlık yapın” cümlesi “Ölmeden önce âhiret hayatı için iyi amellerinizden oluşan yatırım yapın”, “Sizden sonra ailenizi ve davanızı devam ettirecek nesiller yetiştirmeye niyet ve gayret edin” vb. şekillerde yorumlanmıştır. Bunlara, “Eşinizle cinsel ilişki öncesinde ona uygun sözler söyleyin, okşayın, onu ve kendinizi güzel bir temas için hazırlayın, işi aceleye getirmeyin” şeklinde bir yorum ekleyen yazarlar da vardır.

Bu ifade ile kadın aşağılanmamış, aksine “insanın yaratıldığı öz” anlamında toprak benzetmesi ile yüceltilmiştir. İnsan kadında yaratılır; öyleyse kadın verimin, üretkenliğin ve değerin kaynağıdır.  

1- Çevirilerde; ayette yer alan “harsun” sözcüğüne, “tarla” anlamı verilerek, “Kadınlar sizin tarlanızdır” denmektedir. Bu anlam doğru değildir. “Harsun” sözcük olarak, ekin/mahsul/ürün/kazanç demektir. Kadınlarınız sizin için “ürün veren kimselerdir” anlamına gelen bir benzetme yapılmıştır. Üründen kasıt, çocuktur. “Harsun” sözcüğü Şura Suresi, 20. Ayette de geçmektedir. Burada da ekin/kazanç anlamını ifade etmektedir: “Kim Ahiret kazancını isterse, Biz onun kazancını arttırırız. Kim dünya kazancını isterse, ona da ondan arttırırız. Onun için ahirette hiçbir nasip yoktur.”(42/Şura, 20).  

Ayette geçen “kendiniz için önceden hazırlık yapın,” ifadesi, ilişkinin sadece kaba bir şehvet giderme olmaması için ilişkiye bedenen ve ruhen hazırlanmayı öneriyor. Ayrıca hayvanlarda olduğu gibi sadece şehveti gidermeyi amaçlamamak, soyun devam etmesini ve hayırlı bir neslin oluşmasını da hedeflemek gerektiğine vurgu yapılıyor.  

 Cinsî temasın şekli sınırlı değildir. Yasak olan sapık ilişkidir. Temastan önce hazırlık hem maddî ve cinsî hem de besmele vb. gibi manevî olarak anlaşılmıştır.  

Cinsel ilişkinin pozisyonu konusunda sınrlama koymayan bu ayet, kadını tohumların ekildiği tarlaya benzeterek dolaylı olarak anal ilişkiyi dışlar.  

[9] Ekin biten yere.[10] Sizden evvel kendiniz için iyi işler gönderin, yahut sevap biriktirin veyahut iyi çocuk isteyin.[11] Cenneti ile ebedî nimetler ile müjde et.  

1 Hars: Kök anlamıyla, “ekin ekmek demek olup, tarla” anlamında bir isimdir. Bununla kadının kadınlık uzvu tarlaya, erkeğin nutfesi tohuma, doğacak çocuk da bitecek ürüne benzetilerek bir istiâre yapılmış ve kadınlara yaklaşma yeri, izah edilmiştir. Bu âyete göre kadınlara varılacak yer, aynı olmak kaydıyla, varış şekli serbest bırakılmıştır.2 Bu ifâde; sadece kendi şehvetinizi düşünmeyin, eşlerinize yaklaşmadan önce hazırlık yapın veya yaklaşırken “besmele” çekin, diye de anlaşılmıştır. (Taberî)  

[421] Harsundeki belirsizlik mânaya “bir tür” olarak yansımıştır. [422] Ennâ edatına, taşıdığı üç anlamı da verdik (İtkân II, 175). Tarla “mahsul veren yer” olması hasebiyle, ennâ edatının “nereden isterseniz oradan varın” anlamının, döl yolu olan cinsellik organıyla sınırlandığı yorumuna ulaşılır.  

Sadece şehvet gidermeyi değil, iyi yetişmiş, hayırlı evlat sahibi olmayı hedefleyin. Âyet, soyu devam ettirmenin yanında, çocukları iyi yetiştirmek için birçok zorluklara katlanılacağını da hatırlatmaktadır.  

[*] Ekim yeri, ürün alınan yerdir. Dölyatağından olmak şartıyla hoşa giden şekilde ilişkiye girilebilir. [*] Tevrat'a göre adetli ve lohusa kadın kirlidir, kanaması bitip üzerinden yedi gün geçmedikçe dokunduğu ve üstüne oturduğu her şey kirlenir. Ona veya onun dokunduğu şeylere dokunan da akşama kadar kirli kalır. O kadınla cinsel ilişki haramdır (Levililer 15:1933, 18:19). Bu âyetler, bu konuda sorulan sorulara cevap olarak inince Nebîmiz: "Onlarla aynı evde bulunun, ilişki dışında her şeyi yapın (Tahavî, Ahkam'ul-Kur'ân)." dedi. Âyete göre bu sadece bir sıkıntıdır. Sıkıntı da namaza engel değildir. "Müminler! Sarhoşsanız, ne dediğinizi bilinceye kadar namaza yaklaşmayın." (Nisa 4:43) buyurulması namazla ilgili tek yasağın sarhoşluk olduğunu gösterir. Orucu bozan yeme içme ve cinsel ilişkinin de adet görme ile bir ilgisi yoktur. Bu yüzden Adetli kadın, namazını kılmalı ve orucunu tutmalıdır. Bu konuda yasak koyan mezhepler, önceki durumdan etkilenmiş olabilirler.  

(111) Âhiret için hazırlık yapın. Veya, “ruhlarınız için hazırlık yapın.” Yani, ilişkiden önce birbirinizi ruhen hazırlayın ki, bu, kabaca bir şehvet gidermeden ibaret kalmasın. Nitekim âyetteki “tarla” deyimi, evlât yetiştirmek gibi önemli bir amaçla bu iş arasında münasebet kurmakta ve dikkatleri, karı-koca ilişkisinin daha yüce ve anlamlı boyutlarına çekmektedir.