Sahîh-i Müslim 3474. Hadis

Ahmed Davudoğlu açıklaması: Bu hadîsde Hişâm, Şeybân ve Muâviyetu'bnu Sellâm'ın lâfızları birbirinin aynıdır. Bu hadîsi Buhârî «Nikâh» ve «Terkü'I-Hiyel» bahislerinde; Nesâî «Nikâh» bahsinde tahric etmişlerdir. Eyyim: Lügatte bekar maniasına gelir. Ve erkeğe de, kadına da eyyim itlak olunur. Burada dul mânâsına kullanılmıştır. Nitekim bakire mukabilinde zikredilmiş olması da bunu gösterir. Kaadî İyâd'ın beyanına göre ulemâ burada ondan murâd ne olduğu hususunda ihtilâf etmişlerdir. Hicaz uleması ile bütün fukahaya göre dul kadındır. Lugatta büyük veya küçük, bakire veya dul olsun kocasız kadın demektir. Fakat ekseriyetle dul kadın mânâsında kullanılır. Küfe uleması ile imam Zufer: «Burada Eyyim'den rnurad dul olsun, bakire olsun kocasız kadındır.» demişlerdir. isti'mâr: Emr istemektir. Bâzıları bunun müşavere mânâsına geldiğini söylerler. Mevzubahis emr ve izin isteme nikâh hususundadır. Yani dul bir kadın nikâh edileceği vakit bizzat nikâh meclisinde bulunamıyacaksa ondan vekâlet alınır. Ve bu vekâleti sözle vermesi meselâ : «Beni filâna nikâh et» yahut «Beni filâna nikahlamak için seni tevkil ettim» demesi icab eder. Nikâh edilecek kızdan ise izin istenir. Hadîs-i şerifin beyanına göre kızın susması da sözle beyan gibi izin sayılır. Meselâ; bir baba kızına : «Seni filâna nikahlamak için beni tevkil ettin mi?» diye sorsa da kız hiç bir şey söylemeyib sükut etse. bu hal izin sayılır. imam A'zam bu hadîsle istidlal ederek velinin dul kadınla âkil baliğ olmuş bakireyi nikâha icbar edemeyeceğine kaail olmuştur. Ona göre akıl baliğ bir kız velisinin izni olmaksızın kocaya varsa nikâhı sahih ve nafizdir. Hanefîler 'den imam Ebu Yusuf ile îmam Muhammed'e göre bu nikâh velinin kabulüne mütevakkıfdir, îmam Şafiî, imam Mâlik ve imam Ahmed'e göre kadınların ibaresiyle asla nikâh nafiz olamaz. Delilleri: «Velisiz nikâh olamaz» mealindeki hadîstir. Ancak mezkur hadîs müttefekun aleyh değildir. Binâenaleyh müttefekun aleyh olan babımız hadîsine muâraza edemez. Onun içindir ki, Buhârî ile Yahya b. Maîn: «Yani velinin şart olması hususunda sahih bir hadis yoktur.» demişlerdir. Gerçi Tîrmizî'nin rivayet .ettiği Hz. Âişe hadîsinde: «Herhangi bir kadın velisinin izni olmaksızın evlenirse onun nikâhı bâtıldır» buyrulmuşsa da Tirmizî bu hadîs üzerinde ulemadan bazılarının söz ettiklerini ve onu zaif saydıklarını bildirmiştir. Bir sonraki Hadis’i yani 1420 yi ve izahınıda okuyun!