Zeyneb bint Cahş

Zeyneb bint Cahş, Kureyş'in müttefiki Esed kabilesinden Cahş b. Riâb'ın kızıdır. Annesi Abdülmuttalib'in kızı Ümeyme olduğu için Hz. Peygamber'in halasının kızıdır. İlk olarak Resûlullah'ın azatlısı ve evlatlığı Zeyd b. Hârise ile evlendi; ancak bu evlilik yaklaşık bir yıl sürdü ve Zeyd onu boşadı.

Boşanmanın ardından Hz. Peygamber onunla evlendi. Kaynaklarda bu evliliğin h. 3 ya da h. 5 yılında gerçekleştiği nakledilir; h. 3 daha isabetli görülür. Mehri 400 dirhem olarak belirlenmiş, düğün yemeğinin ardından tesettürle ilgili âyet (el-Ahzâb 33/53) inmiştir. Ahzâb sûresinin 37-38. âyetleri de bu evliliğe işaret ederek evlatlıkların boşadığı hanımlarla evlenmenin meşru olduğunu bildirir.

Zeyneb, cömertliği ve ibadete düşkünlüğüyle tanınırdı. Hz. Peygamber'in, vefatından sonra kendisine ilk kavuşacak hanımının eli en uzun olan olacağını söylediği, bunun da sadaka vermedeki cömertliğe işaret ettiği anlaşılmıştır. Deri işleme gibi el işleriyle kazandığını yoksullara dağıttığı, Hz. Ömer döneminde kendisine bağlanan yıllık 12.000 dirhemi de elinde tutmadan infak ettiği rivayet edilir. Hz. Peygamber'den yirmi kadar hadis nakletmiştir. Hz. Peygamber'in vefatından sonra hanımları arasında ilk ölen o oldu; h. 20 / m. 641 yılında elli üç yaşlarında Medine'de vefat etti.