Bakara Suresi 116. Ayet

Yahudiler, “Uzeyr, Allah’ın oğludur”, diyorlardı. Hıristiyanlar da İsa’nın Allah’ın oğlu olduğu inancındadırlar. (Bakınız: Tevbe sûresi, âyet, 30)  

Burada Ehl-i kitap’la müşrik Araplar arasında ortak olan yanlışbir inanç söz konusu edilmektedir. Buna göre bazı yahudiler Üzeyir’in, hıristiyanlar da Îsâ’nın Allah’ın oğlu olduğunu ileri sürmüşler; müşrik Araplar’sa melekleri Allah’ın kızları olarak kabul etmişlerdi (bk. Tevbe 9:30; Nahl 16:57; Zuhruf 43:16; Tûr 52:39). Kitâb-ı Mukaddes’te de çeşitli vesilelerle “Allah’ın oğlu” ve “Allah’ın oğulları” şeklinde ifadeler geçmektedir. Meselâ Tekvîn, 6:2,4; Tesniye, 4:1; Eyub, 1:6; Matta, 5:9’da insanlar için “Allah’ın oğulları”, Matta, 26:63’te Hz. Îsâ için “Allah’ın oğlu Mesîh”, Mezmûrlar, 2:7’de Hz. Dâvûd için “Tanrı’nın oğlu”; Matta, 5:45 ve Luka 6:36’da da Tanrı için “babanız” denilmektedir. Konumuz olan âyette ise yüce Allah, kendisinin bu tür yakıştırmalardan münezzeh olduğunu ifade buyurmakta; kendisiyle diğer varlıklar arasında, babalık-evlâtlık gibi biyolojik bir ilişki değil, hâlik-mahlûk ilişkisi, diğer bir ifadeyle yaratma-itaat etme ilişkisi bulunduğuna işaret etmektedir. Buna göre İhlâs sûresinde özetlendiği gibi, Allah her yönden bir ve tektir; bir varlık türüne mensup olmadığından doğurması da, doğurulması da söz konusu değildir, bir denginin bulunması da düşünülemez. İnsanlar da dahil olmak üzere göklerde ve yerde bulunan her şey Allah tarafından yaratılmış olup hepsi O’na aittir, O’nun mülküdür; küllî ve evrensel planda hepsi de O’na boyun eğmişlerdir. Her varlık, sürekli bir biçimde O’nun kanunlarına itaat etmekte, kendi lisân-ı hâli ile O’na kulluk etmektedir.

1- Uzaktır, arınıktır.  

bk. Kur’ân-ı Kerim, 13:15; 19:88; 112:1-4.  

Bkz. 5:17, 72, 9:30, 16:57, 43:15, 53:21Yahudiler, Üzeyir peygamberin Allah’ın oğlu olduğunu (Tevbe 9:30) iddia ediyorlardı. Hıristiyanlar ise Hz. İsa’nın Allah’ın oğlu olduğunu (Maide 5:17) iddia ediyordu. Müşrikler de meleklerin Allah’ın kızları olduğunu (Nahl 16:57) söylüyordu. Bu âyet; kendisine isnat edilen bu saçmalıklardan Allah’ın münezzeh olduğunu ortaya koymaktadır.  

 Yahudiler «Uzeyr Allah’ın oğludur» derken hıristiyanlar «İsa Allah’ın oğludur» dediler. Müşrik araplar ise «Melekler Allah’ın kızlarıdır» demişlerdi. Bu âyette, Allah Teâlâ’nın bunlardan münezzeh olduğu hususu vurgulanmıştır.  

(1)Hristiyanlar Îsâ (as)’a, yahudiler ise Uzeyr (as)’a “Allah’ın oğlu”, Arab müşrikleri de meleklere “Allah’ın kızları” diyorlardı. (Celâleyn Şerhi, c. 1, 147)  

1 Yaratma ile doğurmayı, bile bile birbirine karıştırarak Allah’tan doğduğunu iddiâ ettikleri ilâhlar uydurup, onlara taptılar. Melekleri Allah’ın kızları, Mesih’i ve Üzeyir’i oğulları ilan ettiler ve onlara oğul şerefi vererek Allah’lık makamına ortak ettiler.  

[221] Öncesiyle münasebeti: Tüm yönlerin ve dünyanın Rabbi olan Allah’a yön izafe etmeye kalkmak, “Allah bir oğul edindi” diyenlerle aynı yanlışa iştirak etmektir. [222] Yani: Her ne ki akla geliyor o Allah değildir. [223] “Ve” bağlacı bu sözü söyleyenlerin “Yahudi ve Hıristiyan olmayanlar cennete giremeyecek” (111) diyenler olduğunu gösterir. Kur’an Yahudilerin şirkinden söz eder (9:30). Hıristiyanların teslis inancı şirkin tevil edilmiş biçimidir. Buna Mekke müşrikleri de “melekler Allah’ın kızlarıdır” diyerek iştirak ediyorlardı.  

[*] Çocuk, insanın ihtiyacıdır. Hem ona yardımcı olur, hem de soyunu devam ettirir. Allah'ın ona ihtiyacı yoktur.