Ebû Eyyûb

Asıl adı Hâlid b. Zeyd b. Küleyb olan Ebû Eyyûb, Hazrec kabilesinin Neccâroğulları koluna mensuptur. Hanımı Ümmü Eyyûb ile birlikte hicretten yaklaşık iki yıl önce Müslüman olmuş, bi'setin 13. yılında (m. 622) İkinci Akabe Biatı'na katılmıştır.

Hz. Peygamber Medine'ye hicret ettiğinde devesi onun evinin yakınında çökünce Resûlullah bu evde misafir kalmayı tercih etmiş ve yaklaşık yedi ay orada ikamet etmiştir. Bu yüzden Türk kültüründe 'Mihmandâr-ı Nebî' diye anılır. Bedir, Uhud, Hendek, Hayber, Mekke'nin fethi ve Huneyn dahil bütün seferlere katılmış, ilerlemiş yaşına rağmen cihaddan geri durmamıştır. Vahiy kâtipleri arasında sayılır, Medine'de imamlık yapmış ve fetvalar vermiştir. Hz. Peygamber'e yakınlığına rağmen titizliği ve hayatının seferlerde geçmesi nedeniyle ondan nakledilen hadis sayısı sınırlı kalmıştır.

İlk İstanbul kuşatması sırasında, tercih edilen görüşe göre h. 49 / m. 669 yılında vefat etmiş; h. 50, 52 ve 55 yılları da rivayet edilir. Cenaze namazını Yezîd b. Muâviye kıldırmış, vasiyeti üzerine surların yakınına defnedilmiştir. İstanbul'un fethinden sonra kabrinin yerinin Akşemseddin tarafından belirlendiği nakledilir; türbesi Osmanlı padişahlarının kılıç kuşanma törenlerine sahne olmuştur.