Yunus Suresi 57. Ayet

Özellikle âhiretle ilgili açıklama ve uyarıların yer aldığı 45-56. âyetlerin ardından Kur’an-ı Kerîm’in öğüt, şifa, rehber (hüdâ), rahmet olarak gösterilmesiyle, bir bakıma, bu açıklama ve uyarıların niçin yapıldığının cevabı da ortaya konmuş bulunmaktadır. Çünkü âhireti inkâr etmek ve bunun neticesinde âhiret sorumluluğunu hissetmeden yaşamak iman ve amelde sapma demektir. Kur’an, öncelikle bu tehlikeli duruma karşı insanlara öğüt vermekte, onları aydınlatmakta; ikinci olarak her bir insanın gönül dünyalarına hitap ederek oradaki mânevî ve ahlâkî bozuklukları tedaviye yönelmekte, insanın iç dünyasını arındırmasını, doğru inanç ve güzel hasletler kazanmasını sağlayıcı hükümler getirmekte; üçüncü olarak Kur’an’ın uyarı ve öğütlerini ciddiye alıp onun şifa verici hükümlerini benimseyen müminin doğru ve yanlışları görmesine, ebedî kurtuluşa yönelmesine ve hak yolda yürümesine rehberlik etmekte; nihayet bu kemal derecelerini aşan müminlerin Allah’ın sevgi ve merhametini kazanmalarını sağlamaktadır. Kur’an-ı Kerîm’in özellikle müminler için bir rehber ve rahmet olarak gösterilmesi, insanların Kur’an karşısındaki tavrıyla ilgilidir. Çünkü inatçı ve ön yargılı tavırlarıyla daha baştan doğru ve hayırlı olan şeylere kendilerini kapatanlar, nübüvvet ve vahiy nurundan yararlanamazlar; bu yüzden de özünde hidayet ve rahmet olan Kur’an bunlara fayda sağlamaz (Râzî, XVII, 116-117). Nitekim A‘râf sûresinde (7:179) “...Onların kalpleri vardır ama onlarla kavrayamazlar; gözleri vardır ama onlarla göremezler; kulakları vardır ama onlarla işitemezler. Onlar hayvanlar gibidir, hatta daha da akılsızdırlar. İşte asıl gafiller onlardır ” buyurularak bu hususa açıklık getirilmiştir. Fahreddin er-Râzî, peygamberlerin doğruluğunu kanıtlayan biri mûcize, diğeri aklî burhan olmak üzere iki farklı delil şekli bulunduğunu belirtmekte ve bu âyeti, Hz. Muhammed’in hak peygamber olduğunu aklî olarak kanıtlayan delillerden biri olarak göstermektedir (XVII, 114-117).

Benzer mesajlar: İsrâ 17:82; Fussilet 41:44.  

[195] Kur’ân’ın özellikleri hakkında geniş bilgi için bk. Bayraklı, KUR’ÂN TEFSÎRİ, VIII, 549-553.  

bk. Kur’an-ı Kerim, 17:82; 41:44.  

Bkz. 2:2, 3:103, 5:16 ve dipnotu, 6:155, 14:1, 17:82, 41:44“Kalplerdeki hastalıklara şifa” olan Kur’an’ın içindeki ilahi öğütlerdir, teselli edici ayetlerdir, müjdeleyici öğretilerdir, vaad veren mesajlardır, dünya için tasalanmaya gerek olmadığını, gerçek hayatın âhiret olduğunu anlatan ayetlerdir. Kur’an’ın kendisinin rahmet olması, şifa olması demektir. Ancak şifadan bahseden bu ayet, maddi hastalıklara uğramış insanları iyileştirmek için gelmemiştir. Ayetteki “şifa” kelimesini bağlamından kopararak maddi hastalıkların tedavisinde kullanmaya kalkan muskacılar, Kuran ayetlerini bilinçsiz insanlara ilaç gibi satmaktadır. Oysa bu ayet Kur’an’la ilgili bir realiteyi ortaya koymak için gelmiştir.Göğüsler anlamındaki “sudur” kelimesi, kalpte olan ruhu anlatmaktadır. “Biz, onların gönüllerindeki kini söküp atmışızdır” (Hicr 15:47), “Allah, bunu gönüllerinizdeki (ihlâs ve fitne gibi) şeyleri yoklamak ve kalplerinizdeki (vesveseleri) temizlemek için yaptı.” (A. İmran 3:154)ayetlerinde olduğu gibi kinin atıldığı, vesveselerin temizlendiği yer kalpteki ruhtur.  

Ayetteki "şifa" kelimesini bağlamından koparan muskacı sahtekarlar, Kuran ayetlerini cahil halka aspirin gibi satmaktadırlar.  

1 Burada ve (İsra: 82.) ayette Dünya her türlü hastalık ve sıkıntılarla dolu bir hastahaneye, Peygamber bir doktora, Kur'an ise Allah’ın kendisiyle şifa verdiği bir ilaca benzetilmiştir. Ayetin zahirinden, (الصُّدُورُ) “gönül” ifadesinden ve devamındaki hidayet ve rahmetten; Kur’an’ın, şirk, küfür, nifak, cehalet, kötü niyet ve ahlaksızlık gibi gönüllerde bulunan hastalıklara tam bir şifa ve rahmet olduğu kesin olarak anlaşılmaktadır. Ayrıca tıbbî pek çok hastalığa karşı da Kur’an’ın ihlâs ve samimiyetle okunması suretiyle şifâ olageldiği ve sünnette uygulamasının olduğu (rukye) bilinmektedir. Ancak Müslümanların, bu ayetin esasen gönüllerdeki hastalıklara şifa olduğunu âdeta unutup, onu tamamen bir büyü ve üfürük kitabı durumuna getirmelerinin izahı mümkün değildir. Bu; ilk dönem sûfî toplum mühendislerinin kasdî uydurması, sonrakilerin de körü körüne onların yolundan gitmesidir. Unutulmamalıdır ki; Kur’an’ın içerisindeki hükümler, emir ve yasaklar gibi ilaçları içmeden, onu sadece bir reçete gibi muska veya levha yaparak boyuna takıp gezdirmenin İslamî mantığını anlamak mümkün değildir. Gerçek öğüt ve gönül dertlerinin şifası Kur’an’dadır. 2 Kur’an doğru yolu göstermenin (hidâyetin) tek kaynağıdır. Gelişiyle, hükümleriyle ve sonunda cennet vâdetmesiyle bir rahmettir.  

[1635] Zımnen: İnsanın Allah’tan tek bir şey isteme hakkı olsa, insan o hakkı hidayet istemek için kullanmalıdır. Âyet dört unsur içerir. İlk ikisi olan “öğüt” ve “şifa” herkesi kapsar. Öğüt düşüncenin, şifa duygunun inşâsı içindir. Son ikisi olan “rehberlik” ve “rahmet”, insanoğlu içinden inananları kapsar. Zira vahiy ancak kendisine inanana rehberlik yapar, rehberlik yaptığına rahmet olur.  

[*] Göğüslerde (kalpte) olan ruhtur(Bkz: Hicr 15:29, Hicr 15:47, Secde 32:9, Sad 38:72, Tahrim 66:12).