İbrahim Suresi 19. Ayet

Hz. Peygamber’in şahsında insanlığa hitap edilerek zorba toplumları yok edip yerlerine başkalarını yerleştirmenin zor olduğunu düşünen inkârcılara cevap verilmekte, başkalarının yardımına muhtaç olmaksızın gökleri, yeri ve bunlarda yaşayan varlıkları hikmetli olarak yaratmış olan Allah Teâlâ’nın dilediğini yapma, onları yok edip yerine başka varlıklar getirme gücüne sahip olduğu ifade edilmektedir.

Benzer mesajlar: En‘âm 6:73; Yûnus 10:5; Hicr 15:85; Nahl 16:3; ‘Ankebût 29:44; Rûm 30:8; Zümer 39:5; Duhân 44:39; Câsiye 45:22; Ahkâf 46:3; Teğâbun 64:3.,Benzer mesajlar: Nisâ 4:133; Mâide 5:54; En‘âm 6:133; Tevbe 9:39; Hûd 11:57; Fâtır 35:16; Muhammed 47:38.  

Bkz. 5:54, 6:89  

1 Hak: Gerçek, sünnetullah anlamınadır.2 Âyetin bu bölümü; “...(Ey insanlar) eğer (Allah) dilerse sizi yok eder ve sizi yepyeni bir şekilde tekrar getirir.” şeklinde de tercüme edilebilir. Bu, Allah bu güce sahiptir anlamındadır. Buradan reenkarnasyon / tenasüh anlamak doğru değildir.  

[2002] Lafzen: “Hak ile”. Bi’l-hakk, Kur’an’da ilâhî eylemi niteleyen olarak geldiği bir çok yerde hem eylemin (burada “yaratma”) mükemmelliğini, hem öznenin (Allah) mutlaklığını, hem de nesnenin (gökler ve yer) amaçlılığını ve anlamlılığını ifade eder. Çünkü O, hiçbir şeyi amaçsız yaratmamıştır (3:191). Zıddı bâtıl’dır ve bâtıl “anlamsızlık ve amaçsızlığa” delâlet eder (Bkz: 21:18 ve 52:35). Kelimenin başındaki bâ edatı hem “gerekçe”, hem “bağlantı ve atıf”, hem de “aracılık” ifade eder. Parantez içi açıklamamız, edatın bu muhtevasını çeviriye yansıtmak içindir. Gökleri ve yeri birer âyet olarak niteleyen sayısız âyet, onların Mutlak Varlık’a atıf yapan birer gösterge oluşlarına dikkat çekmektedir. Göstergenin gösterdiği hakikati görebilmek, ancak varlığa amaçlılık penceresinden bakmakla mümkündür. İşbu nedenle Zemahşerî “hakikatle” ifadesini “hikmetle, doğru bir amaç ve muhteşem bir iş için… O onları amaçsız ve keyfî olarak yaratmadı” şeklinde açıklar. [2003] Ya da: “yepyeni bir toplum” (Krş: 35:16-17). Halk, “insan nesli, insanlık” manasına geldiği gibi “var etme ve varlık” manasına da gelir. Her iki anlamıyla da bu ilâhî uyarı, tüm insan soyunun bir başka varlıkla takasına yönelik gibi gözükmektedir. Hitabın insan soyunun tümünü kapsadığı, âyetin girişinden çıkarılabilir. Ayrıca, aynı tür içerisinden daha küçük ölçekli bir değiş-tokuşun kastedildiği Mâide 5:54’te halk değil kavm kullanılmaktadır (Ayrıca krş: 4:133). İbarenin yapısı, silinen toplumun kökünün kazınmasını değil, üzerinin çizilip onların yerine başkalarının getirilmesini ifade eder. Bu ceza her iki toplumun da eş zamanlı olarak mevcudiyetine mani değildir. Zira fiil bâ ile geçişli yapılmıştır (Furûk, s. 28).  

Hitap görünüşte Hz. Peygamber (a.s.)’a, gerçekte ise bütün insanlaradır.  

[*] Hem gerçek varlıklar hem de gerçekleri gösteriri içerikte. Göklerin ve yerin, Allah'ın ayetlerinden olması ve emin olmak isteyenler için buralarda pek çok delil bulunması ile ilgili diğer ayetler (Nuh 71:15-17, Casiye 45:12-13, Bakara 2:164, Al-i İmran 3:190, En'am 6:99, Yunus 10:6, Yunus 10:101, Ra'd 13:2)