Cündeb b. Abdullah

Ebû Abdullah · Sahâbî, Becîle kabilesinden

Cündeb b. Abdullah b. Süfyân

DoğumHijaz
Vefath. 70 · Hijaz/Basra
KünyeEbû Abdullah
Nisbeel-Becelî
Yaşadığı yerlerKûfe, Basra
TabakaSahâbîdir

Hakkında

Ebû Abdullah Cündeb b. Abdullah b. Süfyân el-Becelî, Becîle kabilesinden bir sahâbîdir. Kaynaklarda Cündeb b. Hâlid b. Süfyân diye de anılır, bazen de dedesine nisbet edilir; ayrıca Cündeb el-Hayr lakabıyla tanınır.

Önce Kûfe'ye yerleşmiş, daha sonra Mus'ab b. Zübeyr ile birlikte Basra'ya geçmiştir. Basra'da Hasan-ı Basrî, Muhammed b. Sîrîn, Enes b. Sîrîn, Bekir b. Abdullah el-Müzenî, Safvân b. Muhriz ve Ebû İmrân el-Cevnî; Kûfe'de ise Abdülmelik b. Umeyr, Esved b. Kays ve Seleme b. Küheyl ondan hadis rivayet etmiştir. Şamlı Şehr b. Havşeb de râvileri arasındadır. Böylece hadisleri hem Kûfe hem de Basra çevrelerinde yayılmıştır.

Rivayetleri Kütüb-i Sitte'nin tamamında yer alır. Buhârî'de, Hz. Peygamber'in rahatsızlanıp bir iki gece gece namazına kalkamadığı ve ardından Duhâ sûresinin indiği olay onun rivayetiyle aktarılır. Ölüm tarihi kesin değildir: Halîfe b. Hayyât İbnü'z-Zübeyr fitnesi sırasında öldüğünü söyler, Buhârî de onu h. 60-70 yılları arasında vefat edenler arasında zikreder. Genellikle h. 70 (m. 689-690) civarında öldüğü kabul edilir.

Ailesi

Babası
'Abdullah bin Sufyan al-Bajli

Râvi adları senedden otomatik ayrıştırılmış; kimlik ve hayat bilgileri ricâl kaynaklarından (Itqan râvi profilleri, muslimscholars.info) eşleştirilerek eklenmiştir.

Zincirde geçtiği hadisler

Bize Ebû Bekr b. Ebî Şeybe de rivayet etti. (Dediki): Bize Ebû'I-Ahvas Sellâm b. Süleym, Esved b. Kays'dan, o da Cündep b. Süfyan'dan naklen rivayet etti. Cündep şöyle demiş: Nebi (Sallallahu Aleyhi ve Sellem)'le birlikte kurbanda bulundum. Cemaat'a namazı kıldırdığı vakit kesilmiş bir takım koyunlar gördüm de: «Kim namazdan önce kesti ise onun yerine bîr koyun kessin. Kim kesmediyse besmeleyle kessin!» buyurdular.
Bana Ahmed b. Abdillah b. Yûnus rivayet etti. (Dediki): Bize Zaide rivayet etti. (Dediki): Bize Abdü'l-Melik b. Umeyr rivayet etti. (Dediki): Cündeb'i şunu söylerken işittim: Ben Nebi (Sallallahu Aleyhi ve Sellem)'i: «Ben havzın başına sizden önce varacağım» buyururken işittim
Bize Ebû Bekr b. Ebî Şeybe rivayet etti. (Dediki): Bize Veki' rivayet etti. H. Bize Ebû Kureyb de rivayet etti. (Dediki): Bize İbni Bişr rivayet etti. Her iki râvi Mis'ar'dan rivayet etmişlerdir. H. Bize Ubeydullah b. Muaz dahî rivayet etti. (Dediki): Bize babam rivayet etti. H. Bize Muhammed b. Müsenna da rivayet etti. (Dediki): Bize Muhammed b. Ca'fer rivayet etti. Her iki râvi demişler ki: Bize Şu'be rivayet etti. Her iki râvi Abdü'l-Melik b. Umeyr'den, o da Cündep'den, o da Nebi (Sallallahu Aleyhi ve Sellem)'den naklen bu hadîsin mislini rivayet etmişlerdir.
Rivayet zinciri (1. tarîk): Müslim ← Ebû Bekir b. Ebî Şeybe ← Vekî' ← Mis'ar b. Habîb ← Abdülmelik b. Umeyr ← Cündeb b. Abdullah
Rivayet zinciri (2. tarîk): Müslim ← Ebû Küreyb ← Muhammed b. Bişr ← Mis'ar b. Kidâm ← Abdülmelik b. Umeyr ← Cündeb b. Abdullah
Rivayet zinciri (3. tarîk): Müslim ← Ubeydullah b. Muâz ← babam ← Şu'be b. el-Haccâc ← Abdülmelik b. Umeyr ← Cündeb b. Abdullah
Şeyh Ebû Ahmed demiş ki: Bana Ebû Bekr Muhammed b. Zencûyete'l-Kuşeyrî haber verdi, (Dediki): Bize Abdü'l-A'lâ b. Hammad rivayet etti. (Dediki): Bize Hammad b. Seleme bu isnadla bu hadîsin benzerini rivayet etti.
Bize Süveyd b. Saîd, Mu'temir b. Süleyman'dan, o da babasından naklen rivayet etti. (Demişki): Bize Ebû Imran El-Cevnî, Cündeb'den naklen rivayet ettiki, Resûlullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem) şöyle buyurmuşlar : «Bir adam: Vallahi fülânı Allah affetmez, dedi. Halbuki Allah Teâlâ: Kimdir o? Benim filânı affetmeyeceğime yemin eden! Ben gerçekten filânı affettim; senin amelini de mahvettim, buyurdu.» Yahut Resûlullah'ın buyurduğu gibidir.
Bize Yahya b. Yahya rivayet etti. (Dediki): Bize Ebû Kudâme Haris b. Ubeyd Ebu İmrân'dau, o da Cündeb b. Abdillah EI-Becelî'den naklen haber verdi. Şöyle demiş: Resûlullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem) ; «Kur'ân'ı kalbleriniz onun üzerinde birleştiği müddetçe okuyun! Onun hakkindi ihtilâfa düştünüz mü, hemen kalkın.» buyurdular.
Bana îshâk b. Mansûr rivayet etli. (Dediki): Bize Ahdü's-Samed haber verdi, (Dediki): Bize Hemmâm rivayet etti. (Dediki): Bize Ebû İnırân El-Cevni, Cündeb'den, yâni İbni Abdillah'dan rivayet etti ki: Resûlullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem) ; «Kur'ân'ı kalbleriniz onun üzerinde birleştiği müddetçe okuyun. İhtilâfa düştünüz mü, hemen kalkın!» buyurdular.
Bana Ahmed b. Said b. Sahr Ed-Dârimî rivayet etti. (Dediki): Bize Habban rivayet etli. (Dediki): Bize Ebân rivayet etti. (Dediki): Bize Ebû İmrân rivayet etti. (Dediki): Biz Kûfe'de çocukken Cündeb bize şunu söyledi: Resûlullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem) ; «Kur'ân'ı okuyun...» buyurdular. Râvi yukardakilerin hadîsi gibi rivayet etmiştir.
Bize Saîd b. Amr El-Eş'asî rivayet etti. (Dediki): Bize Süfyan, Velid b. Harb'dan naklen haber verdi. (Saîd dediki: Zannederim îbni Haris b. Ebî Musa dedi.) Demişki: Ben Seleme b. Küheyl'den dinledim. (Dediki): Ben Cündeb'den dinledim. (Ondan başka hiç bir kimseyi Resûlullah (Sullallahu Aleyhi ve Sellem)'den dinledim derken işitmedim.) Ben (Sallallahu Aleyhi ve Sellem)'i şöyle buyururken işittim diyordu. Râvi Sevr'in hadîsi gibi rivayet etmiştir.
Bize bu hadîsi ibni Ebî Ömer de rivayet etti. (Dediki): Bize Süfyan rivayet etti. (Dediki): Bize doğru söyleyen emniyetli Velid b. Harb bu isnadla rivayette bulundu.